“An die Verteidiger vom Kessel Delfzijl.“ Zo luidt de aanhef van het luchtpamflet dat Canadese troepen omstreeks 25 april 1945 boven Delfzijl uitwerpen. Vanaf de tweede week van april 1945 rukt het II Canadian Corps razendsnel op naar Noord- Nederland. Op 15 april nemen Canadese eenheden Leeuwarden in en een dag later Groningen. Omstreeks 20 april is geheel Noord-Nederland bevrijd. Slechts een klein gebied in Noordoost-Groningen is nog in Duitse handen.
Een sterk verdedigd bruggenhoofd
De Wehrmacht heeft hier, aan de oevers van de Eems, nog een sterk verdedigd bruggenhoofd rondom Delfzijl. Voor de verdediging zijn de polders ten westen van de stad geïnundeerd. Ook zijn er mijnenvelden, loopgraven, bunkercomplexen en relatief veel geschut zoals de gevreesde 88mm-kanonnen, die worden bemand door personeel van de Kriegsmarine. De garnizoenscommandant van Delfzijl, Korvettenkapitän Wolters, besluit niet zonder slag of stoot de verdediging op te geven. Plichtsbesef, eergevoel en gehoorzaamheid aan de bevelen uit Berlijn zijn voor hem belangrijker dan het voorkomen van verder bloedvergieten. Ook heeft het behoud van het steunpunt Delfzijl nog een militair doel. Door zo lang mogelijk stand te houden biedt hij de terugtrekkende Duitse eenheden de mogelijkheid terug te vallen op de Duitse stad Emden, aan de overkant van de Eems. Op 25 april krijgt de 5th Armoured Division opdracht deze laatste verzetshaard in Groningen op te rollen. Het Duitse verzet is dermate hevig dat de verliezen aan beide zijden snel oplopen.
Beeld: NIMH
Canadees luchtpamflet voor de Duitse verdedigers in Delfzijl.
Canadese oproep
Wanneer de Canadezen horen van de capitulatievoorstellen van Himmler aan de geallieerden, besluiten ze de Duitse verdedigers van het havenplaatsje met dit feit te confronteren. Met de oproep ‘Der Krieg ist praktisch aus. Ihre Pflicht ist getan. Schickt einen Parlementär mit der weissen Flagge herüber zum Zeichen der Uebergabe‘ proberen ze het verzet te breken. Veel effect heeft de oproep niet. De strijd om de ‘Delfzijl Pocket’ duurt voort tot de ochtend van 2 mei. Bij de strijd om het Eemsmondgebied komen ten minste 88 burgers, ruim 100 Canadezen en bijna het dubbele aantal Duitsers om het leven. Het is tevens de gevechtsoperatie waarbij op 1 mei 1945 de laatste Canadese militair in Nederland sneuvelt.